เทคนิคการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบ (Dialogic reading)

วิทยากร : ศ. นพ.วีระศักดิ์ ชลไชยะ , ผศ. พญ. พร ไตรรัตน์วรกุล

ภาควิชา : กุมารเวชศาสตร์

วันที่เผยแพร่ : 18/11/2025

ผู้เรียนมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับเทคนิคการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบ (Dialogic Reading) และสามารถให้คำแนะนำแก่พ่อแม่ ผู้ปกครองเพื่อนำเทคนิคการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบไปใช้กับบุตรหลานได้

บทเรียนนี้มีงานวิจัยรองรับ โดยเป็นงานวิจัยประเภท Randomized controlled trial ที่ศึกษาประสิทธิภาพของโปรแกรมการฝึกอบรมการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบ (Dialogic reading) แบบออนไลน์สำหรับบุคลากรทางการแพทย์ที่ทำงานกับเด็กซึ่งประกอบด้วย แพทย์ทั่วไป กุมารแพทย์ แพทย์ประจำบ้านสาขากุมารเวชศาสตร์ แพทย์ประจำบ้านต่อยอด จิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น และพยาบาล ผู้เข้าร่วมวิจัยจำนวน 104 คน ถูกสุ่มแบ่งเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มทดลองได้รับคลิปบทเรียนที่เน้นหลักการและเทคนิคต่าง ๆ ของการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบสัปดาห์ละ 1 ครั้ง รวม 3 สัปดาห์ ในขณะที่กลุ่มควบคุมจะไม่ได้รับคลิปบทเรียนจนกว่าจะจบการศึกษาแล้ว

ผู้วิจัยประเมินทักษะ ความรู้ และทัศนคติของการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบที่ baseline, 3 และ 7 สัปดาห์หลัง baseline ซึ่งให้ผู้เข้าร่วมวิจัยต้องอ่านนิทานที่ผู้วิจัยกำหนดให้ (storytelling task) โดยใช้เทคนิคต่าง ๆ ที่เรียนมาจากบทเรียนและมีการจับเวลา เหมือนเป็นการสอบ Objective Structured Clinical Examination (OSCE) ผ่านโปรแกรม zoom รวมถึงต้องตอบแบบสอบถามเกี่ยวกับความรู้และทัศนคติต่อการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบ

ผลการศึกษาพบว่าอาสาสมัครกลุ่มที่ได้เรียนบทเรียนออนไลน์มีทักษะโดยรวมและเฉพาะบางอย่าง และมีความรู้เกี่ยวกับการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบมากกว่ากลุ่มควบคุมทั้งที่ 3 และ 7 สัปดาห์ อย่างไรก็ตามไม่พบความแตกต่างของทัศนคติต่อการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบระหว่าง 2 กลุ่ม ดังนั้นการฝึกอบรมการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบแบบออนไลน์มีประสิทธิภาพในการพัฒนาทักษะและความรู้ในบุคลากรทางการแพทย์ที่ทำงานกับเด็ก ซึ่งหากบุคลากรทางการแพทย์สามารถนำเทคนิคการอ่านนิทานเชิงโต้ตอบไปแนะนำและสาธิตให้แก่พ่อแม่และผู้ปกครองในเวชปฏิบัติก็อาจจะเกิดประโยชน์กับเด็ก ๆ ต่อไป ซึ่งสามารถอ่านรายละเอียดของงานวิจัยฉบับเต็มที่ลงตีพิมพ์ในวารสาร Academic pediatrics ได้ในลิงก์เหล่านี้:

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40484277

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1876285925000981?via%3Dihub